มูลนิธิโครงการหลวง

ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงตีนตก

ประวัติความเป็นมา

เมื่อปี พ.ศ. 2524 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พระราชทานพระราชทรัพย์ส่วนพระองค์ เป็นค่าใช้จ่ายสำหรับก่อสร้างศูนย์พัฒนาโครงการหลวงตีนตก เป็นศูนย์สาธิตและส่งเสริมการเพาะเห็ดหอม รวมทั้งส่งเสริมการปลูกกาแฟอาราบิก้าเป็นอาชีพให้แก่ราษฎรในพื้นที่ นอกเหนือจากการทำอาชีพเดิมคือ การปลูกเมี่ยง ต่อมาจึงได้เริ่มนำพืชเขตหนาวชนิดอื่น ๆ เข้ามาส่งเสริมแก่เกษตรกรในพื้นที่ปลูกมากขึ้น ต่อมาเมื่อวันที่ 5 มีนาคม พ.ศ. 2525 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พร้อมด้วย สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติร์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมราษฎรบ้านแม่กำปองและสำนักงานโครงการหลวงตีนตก

ลักษณะภูมิประเทศ

พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นป่าดิบเขาและป่าเบญจพรรณ มีที่ราบเชิงเขาบางส่วน สภาพป่าอุดมสมบูรณ์ ครอบคลุมพื้นที่ 21,656 ไร่

สูงจากระดับน้ำทะเล

750 - 1,300 เมตร เมตร จากระดับน้ำทะเล

อุณหภูมิเฉลี่ย

23 องศาเซลเซียส

ประชากร

เป็นคนเมืองทั้งหมด รวม 8 หมู่บ้าน จำนวนกว่า 2,244 คน

การดำเนินการ

ปัจจุบันศูนย์พัฒนาโครงการหลวงตีนตกได้จัดทำแปลงทดสอบสาธิตการปลูกพืชเพื่อหาพันธุ์ดีที่เหมาะสมกับสภาพพื้นที่และส่งเสริมให้เกษตรกรปลูกพืชชนิดต่างๆ โดยมุ่งพัฒนาและส่งเสริมอาชีพให้เกษตรกรในการเพาะปลูกกาแฟ เห็ด พืชผัก ไม้ผล ภายใต้ระบบมาตรฐานอาหารปลอดภัย เช่น ระบบการเพาะปลูกที่ดี (GAP) สามารถสร้างรายได้ที่มั่นคงและความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นแก่เกษตรกรนอกจากนี้ยังสนับสนุนและส่งเสริมกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชน โดยการจัดกิจกรรมและพัฒนาด้านการศึกษา สังคม สิ่งแวดล้อม และสาธารณสุข พัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในชุมชนให้เข้มแข็ง และส่งเสริมการปลูกป่าชาวบ้านตามแนวพระราชดำริป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่างการอนุรักษ์ดินและน้ำด้วยการปลูกหญ้าแฝกรณรงค์ การลดการใช้สารเคมีและเฝ้าระวังการปนเปื้อนมลพิษในสิ่งแวดล้อม ตลอดจนเป็นศูนย์เรียนรู้ด้านการเกษตรที่สูงแก่นักเรียน นักศึกษา เกษตรกร และผู้สนใจทั่วไป

นอกจากนี้ศูนย์พัฒนาโครงการหลวงตีนตก มีพื้นที่ปลูกกาแฟสายพันธุ์อะราบิกาในระบบอนุรักษ์ดินและน้ำ โดยเกษตรกรจะปลูกภายใต้สภาพร่มเงา และปลูกพืชสลับกับการปลูกกาแฟ เช่น การปลูกสลับกับไม้ผล หรือในป่าที่มีต้นไม้ใหญ่ เพื่อป้องกันการเกิดโรคราสนิม ช่วยลดการระบาดของโรคและแมลงศัตรูกาแฟบางชนิด อีกทั้งยังช่วยรักษาป่าไม้ นอกจากนี้ศูนย์ฯ ตีนตก ยังเป็นแหล่งเรียนรู้การผลิตกาแฟอะราบิกาตั้งแต่การปลูก การดูแล จนได้กาแฟกะลาที่มีคุณภาพ เพื่อนำไปแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์กาแฟโครงการหลวงจำหน่ายต่อไป

ผลผลิตหลัก

ได้แก่ กาแฟอะราบิกา เห็ดนางฟ้าภูฏาน เห็ดนางรมฮังการี แมคคาเดเมีย คะน้าฮ่องกง เบบี้ฮ่องเต้ เสาวรส วานิลลา กล้วยไม้ฟาแลนนอปซิส

สถานที่ตั้ง

หมู่ 8 ตำบลห้วยแก้ว อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ 50130 (เบอร์ติดต่อ: 09 6604 1377)

teentok@royalproject.org

การเดินทาง