วันที่ 11 สิงหาคม 2568 พลเอก กัมปนาท รุดดิษฐ์ องคมนตรี เลขาธิการ และประธานกรรมการบริหารมูลนิธิโครงการหลวง ได้ปาฐกถาพิเศษในหัวข้อ “ศิลปาชีพพื้นที่สูง สืบสานใต้ร่มพระบารมี” ได้ถ่ายทอดเรื่องราวน้ำพระราชหฤทัยอันเปี่ยมด้วยพระเมตตาของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และสายพระเนตรอันยาวไกลในการอนุรักษ์งานหัตถศิลป์ให้คงอยู่ ไม่สูญหายไปตามกาลเวลาและกระแสสังคม โดยมีสมาชิกเกษตรกรในพื้นที่โครงการหลวง จากศูนย์พัฒนาโครงการหลวงปังค่า และแม่สาใหม่ ร่วมการเสวนาในครั้งนี้

มูลนิธิโครงการหลวงดำเนินงาน “สืบสาน รักษา ต่อยอด” พระราชปณิธานอันแน่วแน่ของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ในการพัฒนางานศิลปาชีพพื้นที่สูงให้เติบโตอย่างยั่งยืน สร้างคุณูปการทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม ให้แก่ปวงชนชาวไทย ปัจจุบันโครงการหลวง มีกลุ่มชนเผ่าที่ร่วมสืบสานงานหัตถกรรมกว่า 14 ชนเผ่า เกษตรกร 200 ราย ในพื้นที่ 24 สถานีฯ/ศูนย์ฯ รายได้ต่อปีรวมกว่า 10 ล้านบาท

อีกหนึ่งผลสำเร็จเด่นของโครงการหลวง จากพระราชดำรัสของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง “โดยเฉพาะกัญชง ให้พิจารณาข้อดีและตัดสิ่งที่ไม่เป็นประโยชน์ออกไป ก็จะสามารถส่งเสริมให้เป็นพืชเศรษฐกิจ ที่ให้เส้นใยที่มีคุณภาพ” เมื่อปี 2546 ได้นำมาสู่การวิจัย พัฒนาการปลูก และแปรรูปผลิตภัณฑ์จาก “กัญชง”อย่างจริงจัง ในปีพุทธศักราช 2548 สามารถสร้างคุณค่าได้ทั้งในเชิงวัฒนธรรมและเศรษฐกิจ จากพืชพื้นถิ่นในวิถีชีวิตประจำวันของชนเผ่า มาสู่การวิจัยและพัฒนาจนได้เส้นใยคุณภาพสูง ต่อยอดพัฒนาเป็นผ้าทอรักษ์โลก โดยนำเส้นด้ายซึ่งกัญชงมาทอร่วมกับเส้นด้ายจากขวดพลาสติกที่ใช้แล้ว มาพัฒนาการทอลวดลายใหม่ๆ ที่มีพื้นฐานมาจากลวดลายของชนเผ่ากะเหรี่ยงศูนย์เลอตอ นำไปทอผสมกับเส้นใยธรรมชาติอื่น ๆ อาทิ ผ้าทอกัญชงผสมฝ้าย ผ้าทอกัญชงแกมไหม และผ้าทอกัญชงย้อมสีกาแฟ ซึ่งเป็นการนำวัสดุธรรมชาติมาใช้ในการย้อมผ้า เกิดเป็นผลงานสิ่งทอร่วมสมัย สวยงาม เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และสะท้อนอัตลักษณ์ของชุมชนบนพื้นที่สูงได้อย่างสง่างาม

ในการเสวนา สมาชิกเกษตรกรโครงการหลวง ได้ร่วมถ่ายทอดประสบการณ์การสืบสาน ส่งเสริม และพัฒนา เพื่อให้เยาวชนรุ่นใหม่ตระหนักถึงคุณค่าการอนุรักษ์และหวงแหนภูมิปัญญาผ้าโบราณ พร้อมปรับประยุกต์ลวดลายให้สอดคล้องกับยุคสมัย สร้างสรรเป็นเสื้อผ้าสไตล์มินิมอลที่ยังคงสะท้อนเอกลักษณ์ละความงามเฉพาะตัวของชนเผ่า และหนึ่งในแรงบันดาลใจสำคัญ คือการรักษาอัตลักษณ์ “งานเขียนเทียน” บนผืนผ้าใยกัญชงของชนเผ่าม้ง ที่ถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น รวมถึงการต่อยอดผ้าเขียนเทียนเก่าในหมู่บ้านซึ่งเคยถูกเก็บรักษาไว้ในอดีต นำมาพัฒนาเป็นเสื้อผ้าและเครื่องแต่งกายร่วมสมัย โดยยังคงลวดลายโบราณอันทรงคุณค่าไว้อย่างครบถ้วน และการประยุกต์ผ้าหัตถกรรมร่วมสมัยผลงานเหล่านี้ไม่เพียงสะท้อนความงดงามทางศิลปะและภูมิปัญญาของชนเผ่า หากยังเป็นตัวอย่างของการพัฒนาที่ผสมผสานการอนุรักษ์กับความคิดสร้างสรรค์ เพื่อสืบทอดคุณค่าและอัตลักษณ์ให้คงอยู่ต่อไปอย่างยั่งยืน